Zajęcia rozwijające kompetencje emocjonalno-społeczne adresowane są do uczniów, którzy z przyczyn rozwojowych, osobowościowych, a także środowiskowych mają problemy w zakresie nawiązywania relacji z rówieśnikami i funkcjonowania w rożnych sytuacjach społecznych, co przekłada się na obraz samego siebie i prawdopodobieństwo występowania zachowań nieakceptowanych społecznie.

Program przeznaczony jest dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim z klas IV – VI szkoły podstawowej.

Cele programu

Cele terapeutyczne:

  • tworzenie możliwości odreagowania emocji i napięć
  • wyrażanie emocji poprzez mimikę, gesty, a także z wykorzystaniem muzyki i środków plastycznych
  • budowanie pozytywnego obrazu siebie – zwiększenie poczucia własnej wartości
  • uzyskanie naprawczych doświadczeń emocjonalnych, które umożliwią wystąpienie zmian w zachowaniu

Cele edukacyjne:

  • dostarczanie dzieciom wiedzy na temat uczuć
  • rozpoznawanie i nazywanie uczuć u siebie i u innych
  • rozwijanie umiejętności radzenia sobie z napięciem
  • wypracowanie sposobów radzenia sobie w sytuacjach konfliktowych
  • umiejętność zachowania się i reagowania w nagłych, niebezpiecznych sytuacjach
  • rozróżnianie zachowań akceptowanych i nieakceptowanych społecznie, korygowanie zachowań niepożądanych

Cele rozwojowe:

  • poznanie swoich mocnych i słabych stron
  • zgodna praca w zespole, współdziałanie z innymi
  • rozróżnianie zachowań adekwatnych i nieadekwatnych do sytuacji
  • dostarczanie i kształtowanie pozytywnych wzorców zachowań

Metody pracy:

  • rozmowa kierowana, tematyczne rozmowy grupowe
  • obrazkowe historyjki społeczne
  • gry i zabawy grupowe
  • elementy muzykoterapii
  • elementy pantomimy
  • elementy dramy
  • prace plastyczne

Forma pracy:

grupowa

Tematyka zajęć:

  1. Co to są uczucia. Podział uczuć.
  2. Radość, szczęście, duma. Co to znaczy być szczęśliwym.
  3. Smutek, żałoba, tęsknota.
  4. Złość – jak sobie z nią radzić.
  5. Strach – czego się boimy i co z tym zrobić.
  6. Czym jest wstyd. Co znaczy czuć wstręt.
  7. Stres w moim życiu. Co to znaczy się stresować. Jak sobie radzić ze stresem.
  8. Co to jest nuda. Sposoby na nudę.
  9. Co to znaczy: lubić – nie lubić.
  10. Co to jest nienawiść.
  11. Co to jest przyjaźń. Prawdziwy przyjaciel.
  12. Czym jest zakochanie, flirt.
  13. Czym jest miłość. Co znaczy kochać.
  14. Podsumowanie zajęć.

W trakcie zajęć wykorzystam m.in. pakiet Poznać i zrozumieć uczucia „Uczucia w nas i w relacjach ze światem” Izabeli Fornalik, Katarzyny Pachniewskiej, Joanny Płuska.

Kryteria oceny i metody sprawdzania osiągnięć ucznia

Ze względu na specyficzny charakter pracy z uczniem z niepełnosprawnością intelektualną, realizacja programu wymaga szczególnie starannego doboru metod pracy, form i środków dydaktycznych. Biorąc pod uwagę indywidualne tempo nauki i możliwości opanowania nowych wiadomości i umiejętności, a także dotychczasowe, często bardzo trudne doświadczenia życiowe, metody sprawdzania poziomu osiągnięć ucznia dobierane są indywidualnie.

Ocena postępów będzie dokonana poprzez bezpośrednią obserwację ucznia oraz analizę jego prac plastycznych i kart pracy. Ponadto, zostaną przeprowadzone rozmowy z wychowawcą i z wybranymi nauczycielami uczącymi dzieci. Analizie zostaną poddane również zeszyty obserwacji zachowania uczniów.

Bibliografia:

Fornalik I., Pachniewska K,. Płuska J.  Pakiet edukacyjny Poznać i zrozumieć uczucia „Uczucia w nas  i w relacjach ze światem”, PWN Warszawa 2018

Program zajęć rozwijających kompetencje emocjonalno-społeczne opracowała: Katarzyna Majewska, źródło: pedagogika-specjalna.edu.pl